सङ्गीतानुरागी सुब्बण्णः
NCERT Class 11 Sanskrit Chapter 7: सङ्गीतानुरागी सुब्बण्णः (Pages 39–44)
Summary of सङ्गीतानुरागी सुब्बण्णः
Playing 00:00 / 00:00
सङ्गीतानुरागी सुब्बण्णः at a Glance
CBSE
Class 11
Sanskrit
Bhaswati
7
39–44
6 study resources
सङ्गीतानुरागी सुब्बण्णः Summary
पाठे सुब्बण्णः नामक बालकस्य विश्वासानुसार संगीतं प्रति तस्य स्वाभाविक रुचिरूपेण कथा वर्णिता अस्ति। सुब्बण्णः, यः एकपौराणिकशास्त्रीपुत्रः अस्ति, तस्मिन् सुशिक्षितः च अभिवृद्धिं प्रति उर्ध्वमार्गे गत्यथ एकदा राजभवनं गत्वा राजानं तत्र संगीतं गायति। एकदा, तस्य पिता राजभवनं गत्वा पुराणप्रवचनं आरभते। तस्मिन् समये, सुब्बण्णः तत्र उपस्थितः अस्ति। सः राजानं दृष्ट्वा, स तस्य मुखस्य सौंदर्यं च आकर्षितः अस्ति। तस्मिन् वक्तव्ये पिता राजा सुब्बण्णं प्रति आश्चर्यजनकं दृष्ट्वा अनेन कृतः बालः चतुरः अस्ति। राजा तस्मिन संदर्भे पृष्टवान्, "किम् भयः भवान् अपि पुराणप्रवचनं करिष्यति?" यः बालः प्रतिवक्तुं न चिच्छृयो, इति हस्तं मुष्टिम् अनुषङ्गोल्लेख कोछति चतुर्विधं चैतन्यं आज्ञापयामास। सः उपदेशनानुसारं राजा चिदानीं सहस्त्यमाशादिष्टः। सुब्बण्णः ततो वदति, "अहं पुराणप्रवचनं न करोमि, अहं सङ्गीतं गायामि।" इति तस्माद्यद्यपि राजा उत्सुकः, किंच किञ्चित् तस्य शिक्षायामेव मनः कारयति। राजान् सः आश्वसितः, "अहं चाह्येव, एकं गानं श्रूयताम्।" इति तद्बेलवान् च सुब्बण्णः श्रीराघवं गायामास च, ततः कस्तूरी-तिलकमित्यादिश्लोकं अपि गायत। राजा तस्य गायनात् अत्यंतं प्रसन्नः अभवत्। तस्मिन् संदर्भे राजा तं पारितोषिकं दत्ते, इत्युपदिश्य सः श्रुतिः मेधाव्यसि च तस्थुः। राजा तस्य योग्यतमायाः उपदिश्य, सुब्बण्णस्य अभिविन्यसियुर्कृतः भवतु। एवं किञ्चित् काले तस्य माता च पितः च तं स्वगृहात्मकं यातुं प्रेष्यन्ति। इयं कथा विद्यालये सङ्गीतस्य प्रति अभिलाषायाः आदि स्रोतं प्रतिपादयति, यः पठनस्य सन्दर्भे सुखदुःखस्य अन्वेषणं च शिक्षायां सहायकः अस्ति।
