समय:
NCERT Class 10 Sanskrit Chapter 10: समय: (Pages 81–83)
Listen to this article
Summary of समय:
समय: at a Glance
CBSE
Class 10
Sanskrit
Abhyaswaan Bhav - II
10
81–83
6 study resources
समय: Summary
अयं अध्यायः समयस्य विषयेन सम्बन्धितः अस्ति। समयं यथा एकः महत्त्वपूर्णः घटकः अस्ति, एवं विद्यार्थीः तस्य महत्त्वं जानाति। समयस्य भेदाः नानाविधानिः मनसि ग्रथन्ते यत्र कतिपयः उदाहरणानां च उपयोजनं अस्ति। यथा, यात्रा समये साहित्यं, कार्यं च यथाकालं कार्यितं भवति, तदसमयं ज्ञातव्यं अस्ति। अधोठिठितवाक्येषु उपयुक्तेषु समयबोधाः द्रष्टव्या, यथा यत्र प्रतिदिनस्य कार्याणां समयः निर्दिष्टः अस्ति। अयं अध्यायः प्रातःकाले, मध्यान्हे च क्रियाविधानं सूचयति, एवं विशेषतः सांध्यकाले समयविभागं प्रदर्शयति। विद्यार्थिनः यदा प्रतिदिनस्य कार्याणि समये कुरुत, तदा ते समयस्य उपयोगं उच्चताम्। अन्यथा, समयस्य अनुप्रयोगः अस्ति यः समयस्य सदुपयोगं करणीयः अस्ति। विद्यालये समयबोधेन विद्यार्थिनः समयपरिमाणस्य योजना कर्तुं योग्याः सन्ति। अथा व्याख्यातवीष्टः समयस्य उचितः उपयोगः च तेषां जीवनस्य गुणवत्तां वर्धयति। अध्यायस्य अन्वेषणं अस्मिन् दृष्टव्यं क्रिया च विधिनिधानात् अस्ति, यथासमयस्य अनुकूलता कदाचित् कार्यं सुगमं करोति। परिणामतः, समयस्य प्रयोगः केवलं विद्यालयजीवनस्य सम्पूर्णं भागं न, किन्तु समाजे अपि महत्त्वपूर्णः अस्ति। अध्यायस्य अन्ते, समयस्य संरचना, कार्याणां श्रेणीनिर्माणः च प्रमुखं उक्तमस्ति। एकः नियमितः दिनचर्यायाः निर्माणम् आवश्यकं अस्ति, यः पठनं, लेखनं च व्यवस्थितं अस्ति। तस्मिन् भास्करः समयकायस्य प्रति ग्राह्यतायाः उपरि, सिद्धान्तानां सम्पूर्णता, आर्थिक लाभं च प्रदर्शयति। एषः अध्यायः विद्यार्थिनां हेतु समयस्य व्यवस्थापनस्य अभ्यासं प्रेरयति, यः यथाकालस्या च महत्त्वानुभवे परिपूर्णः अस्ति।
